05.05.2026 19:44:00
Дата публикации
OONI (Open Observatory of Network Interference) — 2012 жылдан бері бүкіл әлемде интернет‑цензура мен бұғаттауларды тіркеуге көмектесетін халықаралық жоба. OONI Probe қосымшасы арқылы пайдаланушылар веб‑ресурстардың қолжетімділігін тексеріп, нәтижелер автоматты түрде ашық дерекқорға түседі.
2025 жылғы есебінде команда қорытынды жасап, негізгі жаңалықтарды атап өтті. Ең бастысы — Android және iOS үшін мультиплатформалық OONI Probe қосымшасының іске қосылуы. Енді жаңартулар жылдам шығады, ал қателер жедел түзетіледі.
OONI Explorer‑де жаңа тақырыптық беттер пайда болды: әлеуметтік желілерді, жаңалық медиа мен бұғаттауды айналып өтетін құралдарды бұғаттау. Әдепкіде графиктер цензура ең айқын елдер бойынша көрсетіледі, бірақ кез келген елді таңдауға болады.
Маңызды қадам — анонимді есептік деректер жүйесін енгізу. Бұл жобаны жалған өлшемдерден қорғайды және пайдаланушылардың құпиялылығын сақтайды. OONI деректеріне сенім олардың дәлдігі мен тәуелсіздігіне тікелей байланысты.
Команда қауіпсіздік аудитінен өтті: тәуелсіз Cure53 фирмасы 11 осалдықты анықтады, кейбірін түзету қажет болды. OONI ашық түрде мәселелерді мойындап, оларды шешуге уәде берді — бұл цифрлық құқықтар саласындағы сирек кездесетін ашықтық үлгісі.
Техникалық жетілдірулерден бөлек, жоба қауымдастықты кеңейтті: жаңа серіктестіктер, Global Network Initiative‑ке қатысу, воркшоптар мен білім беру іс‑шаралары. Мұның бәрі OONI‑дің интернет еркіндігін бақылаудағы жаһандық құрал ретіндегі рөлін күшейтеді.
Қазақстанда OONI Probe қолжетімді — кез келген пайдаланушы қосымшаны орнатып, тест жүргізе алады. Бұл бұғаттаулар мен ақауларды тіркеуге көмектесіп, интернет қолжетімділігінің жаһандық картасына үлес қосады.
Қатысушылар саны артқан сайын деректер дәлірек болады, сондықтан Probe орнатуды ұсынамыз.
Қазақстанда OONI серіктестері — Internet Freedom Kazakhstan (IFKZ) және Eurasian Digital Foundation. Біз интернет‑цензура бойынша бірлескен зерттеулер жүргіземіз, олардың нәтижесінде БАҚ пен құқық қорғау ұйымдарының сайттарына TLS араласуы, бұғаттауды айналып өтетін құралдар мен MITM шабуылдары туралы есеп жарияланды.
2025 жылғы есебінде команда қорытынды жасап, негізгі жаңалықтарды атап өтті. Ең бастысы — Android және iOS үшін мультиплатформалық OONI Probe қосымшасының іске қосылуы. Енді жаңартулар жылдам шығады, ал қателер жедел түзетіледі.
OONI Explorer‑де жаңа тақырыптық беттер пайда болды: әлеуметтік желілерді, жаңалық медиа мен бұғаттауды айналып өтетін құралдарды бұғаттау. Әдепкіде графиктер цензура ең айқын елдер бойынша көрсетіледі, бірақ кез келген елді таңдауға болады.
Маңызды қадам — анонимді есептік деректер жүйесін енгізу. Бұл жобаны жалған өлшемдерден қорғайды және пайдаланушылардың құпиялылығын сақтайды. OONI деректеріне сенім олардың дәлдігі мен тәуелсіздігіне тікелей байланысты.
Команда қауіпсіздік аудитінен өтті: тәуелсіз Cure53 фирмасы 11 осалдықты анықтады, кейбірін түзету қажет болды. OONI ашық түрде мәселелерді мойындап, оларды шешуге уәде берді — бұл цифрлық құқықтар саласындағы сирек кездесетін ашықтық үлгісі.
Техникалық жетілдірулерден бөлек, жоба қауымдастықты кеңейтті: жаңа серіктестіктер, Global Network Initiative‑ке қатысу, воркшоптар мен білім беру іс‑шаралары. Мұның бәрі OONI‑дің интернет еркіндігін бақылаудағы жаһандық құрал ретіндегі рөлін күшейтеді.
Қазақстанда OONI Probe қолжетімді — кез келген пайдаланушы қосымшаны орнатып, тест жүргізе алады. Бұл бұғаттаулар мен ақауларды тіркеуге көмектесіп, интернет қолжетімділігінің жаһандық картасына үлес қосады.
Қатысушылар саны артқан сайын деректер дәлірек болады, сондықтан Probe орнатуды ұсынамыз.
Қазақстанда OONI серіктестері — Internet Freedom Kazakhstan (IFKZ) және Eurasian Digital Foundation. Біз интернет‑цензура бойынша бірлескен зерттеулер жүргіземіз, олардың нәтижесінде БАҚ пен құқық қорғау ұйымдарының сайттарына TLS араласуы, бұғаттауды айналып өтетін құралдар мен MITM шабуылдары туралы есеп жарияланды.
